برتری کشت مخلوط در دیمزارها در این رویداد، راهکارهای نوین تولید علوفه دیم و برتری کشت مخلوط در دیمزارها

به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان ایلام، عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات ایلام در روز مزرعه شهرستان بدره گفت: توسعه علوفه دیم، بهبود بهره‌وری علوفه آبی و کاهش وابستگی به واردات، سه محور اصلی پایداری تولید علوفه در کشور است. کشت مخلوط علوفه در دیمزارها به دلیل بهره‌برداری مناسب از لایه‌های خاک و پایداری محصول، برتری قابل توجهی نسبت به کشت خالص دارد.

محمد آرمیون با اشاره به مزایای کشت مخلوط علوفه در دیمزارها، گفت: در شرایط کم‌آبی، نوسانات شدید بارش، فقر خاک و ریسک بالای تنش خشکی، بهره‌برداری مناسب از لایه‌های مختلف خاک، رقابت کمتر بین گیاهان، پایداری محصول نهایی و عملکرد بالاتر پروتئین و ماده خشک، از جمله برتری‌های کشت مخلوط علوفه نسبت به کشت خالص در دیمزارها محسوب می‌شود.

وی در رویداد «روز مزرعه برداشت علوفه دیم» که در اردیبهشت ۱۴۰۵ در شهرستان بدره استان ایلام برگزار شد، با مقایسه کشت علوفه مخلوط و خالص، اظهار کرد: معمولاً در این مقایسه‌ها از شاخص برابری زمین (LER = Land Equivalent Ratio) استفاده می‌شود.

آرمیون افزود: در این رویداد، کشاورزان و کارشناسان با مهارت عملی برش علوفه تر توسط دستگاه «مور» متصل به تراکتور و همچنین فرآیند ریک‌زنی جهت آماده‌سازی برای بسته‌بندی با دستگاه «بیلر» آشنا شدند. ارزیابی و مقایسه تعداد بسته، متوسط وزن هر بسته و عملکرد نهایی در هکتار نیز چند روز دیگر انجام و نتایج آن اعلام خواهد شد.

این عضو هیأت علمی پیشتر نیز با اشاره به وضعیت تولید علوفه در کشور، بر لزوم توسعه علوفه دیم، بهبود بهره‌وری علوفه آبی و کاهش وابستگی به واردات به عنوان سه محور اصلی پایداری تولید علوفه در کشور تأکید کرده بود.

وی گفته بود: تولید علوفه در ایران به‌طور کلی بر ۲ پایه علوفه آبی و علوفه دیم استوار است؛ علوفه آبی ستون اصلی تولید به شمار می‌رود اما وابستگی شدید به منابع آب، آن را در برابر تداوم خشکسالی و محدودیت منابع آبی بسیار آسیب‌پذیر کرده است. در حال حاضر حدود یک‌ونیم تا ۲ میلیون هکتار از اراضی کشور به کشت علوفه آبی اختصاص دارد و سالانه حدود ۱۵ تا ۲۰ میلیون تن ماده خشک از این بخش تولید می‌شود، در حالی که تولید علوفه دیم با وجود اهمیت راهبردی، حدود ۲۴۰ تا ۲۴۵ هزار تن است و فاصله قابل‌توجهی با نیاز ۲۰ تا ۲۵ میلیون تنی کشور به علوفه دارد.

آرمیون تصریح کرده بود: این ارقام نشان می‌دهد تکیه بر علوفه آبی اگرچه در کوتاه‌مدت بخشی از نیاز کشور را تأمین می‌کند اما در بلندمدت، به دلیل محدودیت منابع آب، الگوی شکننده و ناپایداری است.

او خاطرنشان کرده بود: علوفه‌های دیم به‌ویژه گیاهان مقاوم به خشکی، نقش مهمی در مدیریت ریسک، تنوع‌بخشی به چرخه زراعی و تقویت پایداری نظام‌های کشاورزی و دامپروری دیم دارند. این گیاهان از طریق استفاده بهینه از منابع آب و خاک، تأمین پروتئین و انرژی، بهبود کیفیت علوفه، افزایش مواد آلی خاک، بهبود ساختار خاک و کنترل آفات و بیماری‌ها، می‌توانند حاصلخیزی بلندمدت دیمزارها را تضمین کنند.

این عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی ایلام همچنین گفته بود: توسعه این بخش همچنین به ارتقای امنیت غذایی، تأمین بخشی از خوراک دام از محل تولید داخلی، کاهش وابستگی به واردات نهاده‌های دامی و کاهش فشار بر منابع طبیعی کمک می‌کند.

وی تأکید کرده بود که پیش‌بینی می‌شود در دهه‌های آینده، کشور با کاهش بارش، افزایش دما، تبخیر بیشتر و تشدید خشکسالی روبه‌رو شود و در چنین شرایطی کشت علوفه‌های پرمصرف آب مانند ذرت علوفه‌ای در مناطق دارای تنش آبی، در بلندمدت توجیه‌پذیر و پایدار نخواهد بود.