توسعه ارقام جدید کلزا و گلرنگ برای کاهش وابستگی روغن؛ معرفی لاینهای زودرس، پرروغن و کمآببر
به گزارش روابطعمومی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مهدی غفاری، رئیس بخش تحقیقات دانههای روغنی در این بازدید ضمن معرفی فعالیتهای بخش تحقیقات دانه های روغنی، معرفی ارقام گیاهان روغنی سازگار با نواحی مختلف اقلیمی ایران، حفظ و تولید طبقات بذری و ارایه دستورالعملهای فنی برای افزایش تولید در واحد سطح را از وظایف اصلی این بخش بر شمرد و در این راستا اجرای پروژه به نژادی و به زراعی ملی و استانی منجر به معرفی 71 رقم مختلف از پنج گیاه سویا، کلزا، آفتابگردان، کنجد و گلرنگ و دستورالعملهای مختلف زراعی شده است.
به گفته وی متوسط سطح زیر کشت دانههای روغنی در کشور طی سالهای اخیر حدود ۲۴۰ هزار هکتار بوده و با تغییرات اخیر در سیاستهای ارزی و قیمتی، زمینه برای توسعه بیشتر کشت و تولید دانههای روغنی در کشور فراهم شده است. طبق آخرین آمار از مجموع سطح کشت دانههای روغنی در کشور، بیش از ۱۵0 هزار هکتار مربوط به کلزا است که این محصول را به مهمترین دانه روغنی کشور تبدیل کرده است. حدود 75 درصد کلزای کشتشده در ایران از نوع بهاره است و معرفی و اصلاح این ارقام نقش تعیینکنندهای در تأمین روغن کشور دارد.
رئیس بخش تحقیقات دانههای روغنی اظهار داشت با در نظر گرفتن شرایط کنونی اهمیت ارقام اصلاح و معرفی شده این موسسه بیش از گذشته مشخص شده است و این موسسه توان تأمین کامل هسته های اولیه بذری برای پنج گیاه روغنی را دارد.
غفاری در ادامه تأکید کرد بخش مهمی از مأموریت محققان این بخش به ترویج، آموزش و انتقال یافتهها به کشاورزان اختصاص دارد. تدوین دستورالعملهای فنی، انتشار نشریات ترویجی، برگزاری وبینارها، روز مزرعه و روز انتقال یافته ها از جمله اقداماتی است که با هدف افزایش دانش بهرهبرداران و بهبود عملکرد در واحد سطح انجام میشود.
در ادامه این بازدید، حمید جباری، معاون بخش تحقیقات دانههای روغنی با اشاره به فعالیتهای انجامشده در حوزه گلرنگ گفت: تا سال گذشته ۶ رقم گلرنگ توسط مؤسسه معرفی شده و در سال گذشته نیز دو رقم جدید با ویژگیهای مهم معرفی شد. وی افزود: یکی از چالشهای اصلی در گلرنگ، طولانی بودن دوره رشد و پایین بودن درصد روغن بود که با معرفی رقم زودرس «چابک» و رقم پرروغن «پگاه» گام مهمی برای رفع این مشکلات برداشته شد.
وی تأکید کرد: گلرنگ از جمله گیاهان کمآببر است و کشاورزان میتوانند در طول فصل رشد با سه تا چهار نوبت آبیاری از آن محصولگیری کنند. این ویژگی، گلرنگ را به گزینهای مناسب برای توسعه کشت در شرایط محدودیت منابع آب تبدیل کرده است.
جباری با اشاره به برنامههای جدید این بخش در حوزه علوفه اظهار کرد: با توجه به کمبود تولید علوفه در کشور، کار روی لاینهای پابلند و علوفهای گلرنگ آغاز شده است تا بتوان با مصرف آب کمتر، علوفه بیشتری تولید کرد. به گفته وی، برخی از این لاینها در مرحله پیشرفته بررسی قرار دارند و پیشبینی میشود در آینده نزدیک به عنوان لاینهای در دست معرفی مطرح شوند.
وی افزود: هدف آن است که ارقامی در اختیار کشاورزان قرار گیرد که با یک تا دو نوبت آبیاری بتوانند تولید علوفه مناسبی داشته باشند؛ موضوعی که میتواند تحولی مهم در تأمین علوفه در شرایط کمآبی ایجاد کند.
در ادامه بازدید بهرام علیزاده عضو هیئت علمی و به نژادگر کلزای زمستانه به فعالیتهای صورت گرفته در زمینه اصلاح و معرفی ارقام زمستانه کلزا از جمله نیما، نفیس و نیلوفر و اهمیت معرفی ارقام کلزا در تأمین روغن کشوراشاره کرد و اطلاعاتی در زمینه اصلاح و آماده سازی برای معرفی نخستین ارقام زمستانه کلزا در سال جاری ارایه نمود.
در ادامه، حسن امیری اوغان، عضو هیئتعلمی مؤسسه و به نژاد گر کلزای بهاره از روند رو به رشد و توسعه ارقام معرفی شده موسسه از جمله دلگان، بهاران و پیشرو در سطح کشور خبر داد و با اشاره به روند طولانی و تخصصی اصلاح و معرفی ارقام جدید اظهار کرد: در حوزه تولید ارقام هیبرید بهاره و توسعه مواد ژنتیکی، سالها کار تحقیقاتی، آزمون و خطا و ارزیابیهای میدانی انجام شده و اکنون نتایج این تلاشها در مناطق هدف کشور در حال مشاهده است. به گفته وی، برخی از این ارقام در مناطق مختلف از جمله گرگان و ساری مورد کشت آزمایشی قرار گرفته و نتایج امیدوارکنندهای از نظر سازگاری و عملکرد به دست آمده است.
در پایان ، بر ضرورت حمایت از تحقیقات دانههای روغنی، تقویت زیرساختهای پژوهشی و توجه به نقش این بخش در کاهش وابستگی کشور به واردات روغن تأکید شد.


