بلوط و بنه ایرانی در دالاب ایلام؛ گامی نوین در احیای جنگل‌ها با الهام از طبیعت

به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان ایلام، در تاریخ سیزدهم اردیبهشت ماه ۱۴۰۵، بازدید میدانی از پروژه تحقیقاتی نوآورانه “ارزیابی عملکرد نهال‌کاری گونه‌های بلوط ایرانی و بنه طبق شیوه استقرار زادآوری طبیعی” در منطقه حفاظت شده دالاب ایلام، با حضور احمد حسینی، مجری پروژه، محمدرضا جعفری، رئیس بخش تحقیقات جنگل، مرتع و آبخیزداری مرکز تحقیقات ایلام، برگزار شد.

احمد حسینی بیان کرد: این پروژه با تقلید از الگوهای طبیعی، روشی نوین را برای کاشت نهال‌های بومی در پیش گرفته است که می‌تواند گامی موثر در جهت تحقق اهداف طرح ملی کاشت یک میلیارد نهال باشد.

وی اظهار داشت: منطقه جنگلی حفاظت شده دالاب در استان ایلام، این روزها شاهد اجرای یک پروژه تحقیقاتی منحصر به فرد با هدف احیای و تقویت پوشش گیاهی بومی است. این پروژه که با عنوان “ارزیابی عملکرد نهال‌کاری گونه های بلوط ایرانی و بنه طبق شیوه استقرار زادآوری طبیعی در شرایط رویشگاهی و موقعیت‌های کاشت مختلف” تعریف شده، در حال اجرا است.

دانشیار مرکز تحقیقات گفت: پروژه مذکور شش توده جنگلی منتخب از جنگل‌های دالاب را در دو وضعیت رویشگاهی متمایز (شمالی و دو طبقه ارتفاعی متفاوت از ۱۵۰۰ متر) مورد بررسی قرار داده است. در هر توده، تعداد ۸۰ اصله نهال بلوط ایرانی و بنه کاشته شده است. رویکرد متمایز این پروژه، استفاده از روش کاشت نامنظم و غیرخطی است که برخلاف روش‌های مرسوم دستگاه‌های اجرایی، به تقلید از الگوی استقرار زادآوری طبیعی در طبیعت صورت گرفته است.

ایشان توضیح داد: نهال‌ها در موقعیت‌های طبیعی مانند زیر و پناه درختان، درختچه‌ها و بوته‌ها، کنار سنگ‌ها و همچنین در فضاهای آزاد کاشته شده‌اند. در مجموع، ۴۸۰ اصله نهال شامل ۲۴۰ اصله بلوط ایرانی و ۲۴۰ اصله بنه در این پروژه غرس گردیده است.

حسینی افزود: نکته قابل توجه دیگر، زمان‌بندی کاشت نهال‌ها است که در زمستان ۱۴۰۴، در شرایط آب و هوایی خاص و در بحبوحه وقایع منطقه‌ای (با اشاره به جنگ رمضان و بمباران‌های آمریکا و اسراییل) انجام شده است. این موضوع، مقاومت و سازگاری نهال‌ها در شرایط دشوار را نیز مورد سنجش قرار خواهد داد.

جعفری، رئیس بخش تحقیقات منابع طبیعی مرکز ایلام، ضمن تاکید بر هم‌راستایی این پروژه تحقیقاتی با اهداف طرح ملی “نهضت کاشت یک میلیارد نهال”، آن را گامی کوچک اما ارزشمند در راستای تحقق این طرح ملی عنوان کرد. وی همچنین توضیحاتی در خصوص اهمیت و ضرورت اجرای طرح‌های تحقیقاتی در زمینه احیای منابع طبیعی و حفظ گونه‌های بومی ارائه داد.

در پایان بازدید، حضار از نزدیک نهال‌های کاشته شده در موقعیت‌های مختلف، شاهد اثربخشی روش‌های نوین مورد استفاده در این پروژه تحقیقاتی بودند. نتایج این پروژه می‌تواند راهنمای ارزشمندی برای اجرای برنامه‌های آتی نهال‌کاری در سطح استان و کشور باشد و به حفظ و احیای ذخایر ژنتیکی ارزشمند بلوط و بنه ایرانی کمک شایانی نماید.