برگزاری نشست تخصصی معماری کلان و الزامات پیاده‌سازی رصدخانه هوشمند کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان

به گزارش روابط‌عمومی و امور بین‌الملل مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گلستان، این نشست با حضور قربانعلی روشنی رئیس مرکز، فاطمه شیخ معاون پژوهشی و انتقال‌یافته‌ها و جمعی از اعضای هیأت علمی، پژوهشگران و محققان بخش‌های مختلف مرکز برگزار شد.
در این نشست، آیدینگ کرنژادی، عضو هیأت علمی و رئیس بخش تحقیقات منابع طبیعی و آبخیزداری مرکز، به ارائه چارچوب مفهومی و معماری کلان رصدخانه هوشمند کشاورزی و منابع طبیعی پرداخت.
وی گفت: کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان امروز با مجموعه‌ای از ریسک‌های هم‌زمان مانند تغییر اقلیم، خشکسالی، سیلاب، فرسایش خاک و فشار بر منابع آب مواجه است.
وی افزود: مدیریت این شرایط دیگر با رویکردهای سنتی ممکن نیست و نیازمند یک سامانه هوشمند یکپارچه برای رصد مستمر وضعیت سرزمین و پشتیبانی از تصمیم‌گیری‌های مدیریتی است.
در ادامه، کرنژادی معماری پیشنهادی رصدخانه هوشمند را در قالب یک چارچوب چندلایه معرفی کرد.
کرنژادی بیان کرد: این چارچوب شامل لایه داده، لایه یکپارچه‌سازی و مدیریت داده، لایه مدل‌سازی و تحلیل، و لایه خدمات و پشتیبانی تصمیم است.
وی ادامه داد: انواع داده‌های موردنیاز از جمله داده‌های اقلیمی و هواشناسی، اطلاعات خاک و منابع آب، داده‌های زراعی و باغی، داده‌های منابع طبیعی، اطلاعات اقتصادی و مدیریتی، و همچنین داده‌های سنجش از دور و سامانه‌های حسگر به‌عنوان ورودی‌های اصلی سامانه در نظر گرفته شده‌اند.
کرنژادی در بخش دیگری از ارائه خود به نقش مدل‌های تحلیلی و پیش‌بینی در این سامانه اشاره کرد.
وی گفت: رصدخانه هوشمند صرفاً یک بانک داده نیست؛ بلکه بستری برای اجرای مدل‌های پایش، پیش‌آگاهی، پیش‌بینی و سناریونویسی است.
وی افزود: با این سامانه می‌توانیم پیش از وقوع بحران‌ها، تغییرات احتمالی در سیستم‌های کشاورزی و منابع طبیعی را شناسایی و برای آن‌ها برنامه‌ریزی کنیم.
کرنژادی در ادامه به اهمیت رویکردهای نوین در طراحی این زیرساخت اشاره کرد و بیان داشت: استفاده از تحلیل آسیب‌پذیری کشاورزی، داده‌های سنجش از دور، هوش مصنوعی و سامانه‌های تصمیم‌یار از جمله این رویکردهای نوین است.
وی تأکید کرد: هدف نهایی رصدخانه هوشمند، تبدیل داده‌های پراکنده به دانش قابل استفاده برای مدیران، پژوهشگران و بهره‌برداران است تا بتوانند تصمیم‌هایی مبتنی بر شواهد و اطلاعات دقیق اتخاذ کنند.
کرنژادی در بخش دیگری از سخنان خود به ضرورت تحول در رویکردهای مدیریتی در حوزه کشاورزی اشاره کرد.
وی گفت: یکی از تغییرات مهم در طراحی این سامانه، گذار از نگاه‌های مدیریتی سنتی و بالا به پایین به رویکردی کشاورزمحور است.
وی افزود: در این رویکرد، به جای ارائه نسخه‌های کلی، شرایط واقعی بهره‌برداران، میزان آسیب‌پذیری آنان در برابر مخاطرات اقلیمی و توان تطبیق آن‌ها در مرکز تحلیل و تصمیم‌سازی قرار می‌گیرد.
کرنژادی خاطرنشان ساخت: چنین تغییری در نگرش مدیریتی مستقیماً بر معماری سامانه نیز اثرگذار است و ایجاب می‌کند سیستم بتواند علاوه بر پایش محیط و منابع، رفتار، تصمیمات و ظرفیت‌های تطبیقی کشاورزان را نیز در تحلیل‌ها و پیش‌بینی‌ها لحاظ کند.
در ادامه جلسه، حاضران به بحث و تبادل نظر درباره الزامات فنی و نهادی پیاده‌سازی این سامانه، نحوه یکپارچه‌سازی داده‌های موجود در بخش‌های مختلف، ظرفیت‌های علمی مرکز برای توسعه مدل‌های تحلیلی و همچنین نقش همکاری‌های بین‌بخشی در شکل‌گیری این رصدخانه پرداختند.
در پایان این نشست، بر اهمیت توسعه زیرساخت‌های داده‌محور و تقویت تعامل میان بخش‌های مختلف پژوهشی برای تحقق رصدخانه هوشمند کشاورزی و منابع طبیعی در استان گلستان تأکید شد و مقرر گردید بررسی‌های تخصصی برای تدوین نقشه راه اجرایی این طرح در دستور کار قرار گیرد.