با هدف ارتقای بهرهوری و امنیت غذایی؛
رونمایی از ۶ دستاورد شاخص علوم دامی در استان اردبیل/ از مدیریت هوشمند ضایعات تا صیانت از ذخایر ژنتیکی
به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، دستیابی به امنیت غذایی پایدار و مدیریت بهینه منابع در بخش کشاورزی و دامپروری، از اولویتهای اصلی تحقیقاتی در سال جاری است. در همین راستا، مجموعه دستاوردهای شاخص علوم دامی با هدف افزایش بهرهوری، کاهش هزینههای تولید و استفاده بهینه از منابع، توسط محققان این حوزه در استان اردبیل تدوین و نهایی شده است.
در همین خصوص، کمال شهبازی، رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل با اشاره به اهمیت این دستاوردها تصریح کرد: «این موفقیتها حاصل رویکرد پژوهشهای مسئلهمحور و پاسخگو به نیازهای واقعی بخش اجراست. هدف ما در این مرکز، تبدیل چالشهایی همچون کمبود منابع آبی و نوسانات قیمت نهادهها به فرصتهای فناورانه است. با اجرای این الگوهای علمی، به دنبال آن هستیم که علاوه بر افزایش بهرهوری، معیشت خانوارهای روستایی و عشایری را که ستون فقرات اقتصاد دامپروری استان هستند، تقویت کرده و در مسیر خودکفایی و پایداری تولید، گامی عملی و ملموس برداریم.»
بر اساس این گزارش، محورهای اصلی این دستاوردها بر پایه چهار اصل «ارائه الگوی بهینه پرورش دام»، «تغذیه اقتصادی»، «بهرهبرداری پایدار از منابع» و «حفاظت از ذخایر ژنتیکی» استوار است که جزئیات آن به شرح زیر اعلام میگردد:
۱. جهش در تولیدات دامی روستایی و عشایری
نخستین دستاورد این مرکز، تمرکز بر راهکارهای عملیاتی برای افزایش تولید بره است که با اجرای پروتکلهای جدید، موفق به ثبت رشد ۳۵ درصدی در سامانههای تولیدی روستایی و عشایری شده است.
۲. تبدیل ضایعات به فرصت طلایی
دستاورد دوم به فراوری و تولید خوراک کامل دام از ضایعات کشاورزی اختصاص دارد. این طرح ظرفیت بالقوهای را ایجاد کرده است تا یک میلیون تن ضایعات زراعی و باغی استان به منبعی ارزشمند برای تغذیه ۴ میلیون واحد دامی تبدیل شود که علاوه بر کاهش چشمگیر اتلاف منابع، هزینههای تأمین خوراک دام را تا ۲۵ درصد کاهش میدهد.
۳. ترویج کشت گیاهان علوفهای کمآببر
باتوجهبه محدودیت شدید منابع آبی، تولید خوراک کامل دام از علوفههای کشت پاییزه نظیر ماشک، جو، نخود علوفهای، قصیل جو و چغندر علوفهای بهعنوان دستاورد سوم معرفی شد. این الگو، راهکاری نوین برای استمرار تولید علوفه با کمترین نیاز آبی محسوب میشود.
۴. اقتصادیسازی جیرههای غذایی طیور
چهارمین دستاورد، ارائه جیرههای نوین اقتصادی برای طیور است. در این فرمولاسیون، ۲۵ درصد از ذرت و کنجاله سویای وارداتی با نهادههای جایگزین مانند بقایای بوجاری گندم، کنجاله کلزا و پودر گوشت جایگزین شده که منجر به کاهش ۱۰ درصدی هزینههای خوراک در صنعت طیور و کاهش وابستگی به نهادههای وارداتی شده است.
۵. ارتقای بهرهوری در دامداریهای کوچکمقیاس
ارائه الگوی بهینه پرورش دام سبک در سامانه روستایی، پنجمین دستاورد این مرکز است. این طرح تحقیقی-توسعهای، ضمن بهبود مدیریت واحدهای روستایی، بازدهی تولید و اقتصاد خانوارهای دامدار را به طور مستقیم ارتقا میدهد.
۶. حفاظت از تنوع ژنتیکی بومی
در نهایت، ششمین دستاورد بر حفظ و بهبود ذخایر ژنتیکی تمرکز دارد. این اقدام شامل ثبت و پایش دقیق گونههای ارزشمند دامی استان از جمله شتر دوکوهانه، گوسفند مغانی، بز خلخالی، گاو و گاومیش است که نقش حیاتی در صیانت از تنوع ژنتیکی و تقویت ظرفیتهای اصلاح نژاد در کشور ایفا میکند.
این دستاوردها نهتنها پاسخگوی نیازهای کنونی بخش دامپروری است، بلکه افق روشنی را برای پایداری تولید و تابآوری در برابر تغییرات اقلیمی پیش روی فعالان این صنعت قرار میدهد.
