به مناسبت هفته دولت؛
برگزاری سخنرانی علمی با محوریت ارائه یافتههای پژوهشی در زمینه پدیده گردوغبار و مهار بیابانزایی
به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان بوشهر،به مناسبت گرامیداشت هفته دولت، نشست و سخنرانی علمی با محوریت ارائه یافتههای پژوهشی در زمینه پدیده گردوغبار و مهار بیابانزایی با سخنرانی عضو هیات علمی این مرکز در ادارهکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان بوشهر برگزار شد.
غلامرضا راهی، عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات بوشهر، با اشاره به ابعاد پدیده بیابانزایی گفت: فرسایش بادی، هجوم ماسههای روان به تأسیسات اقتصادی و منابع زیستی و همچنین ظهور پدیده گردوغبار، از مهمترین مصادیق بیابانزایی و از چالشهای اساسی قرن حاضر در کشور به شمار میرود. در همین راستا، شناسایی دقیق کانونهای بحرانی و منشأ تپهها و پهنههای ماسهای، اصلیترین پیشنیاز جهت مقابله اصولی با فرسایش بادی و تعیین اولویتهای اجرایی در افق برنامههای توسعهای کشور است.
وی با تشریح وضعیت جغرافیایی و اقلیمی منطقه افزود: استان بوشهر با مساحتی افزون بر ۲۵ هزار و ۳۶۰ کیلومترمربع بهصورت نوار باریکی در حاشیه خلیجفارس واقع شده و در زمره مناطق خشک و نیمهخشک کشور قرار دارد که بر این اساس، حدود ۴۱۹ هزار و ۸۳۷ هکتار (معادل ۱۶.۶ درصد) از مساحت کل استان را اراضی بیابانی تشکیل میدهد.
عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات بوشهر در ادامه گفت: بر اساس مطالعات جامع کشوری، بالغ بر ۲۰.۲۲ میلیون هکتار از اراضی کشور معادل ۱۲.۳ درصد مساحت کل ایران، تحت تأثیر مستقیم فرسایش بادی قرار دارند.
راهی با تشریح ویژگیهای فیزیکی ریزگردها بر اساس یک پژوهش ۳۰ ساله در استان افزود: گردوغبار به ذرات جامدی با قطر کمتر از ۵ میکرون اطلاق میشود که در اثر وزش باد از روی کانونهای فرسایشپذیر وارد جو میشوند. این ذرات عمدتاً از جنس رسی و سیلتی (کوارتزی) هستند که در این میان، ذرات رسی به دلیل وزن سبکتر، به ارتفاعات بالاتر صعود کرده و مسافتهای طولانیتری را طی میکنند؛ همچنین به علت دانهبندی بسیار ریز و قابلیت بالای جذب ترکیبات آلی و معدنی، خطرات بهمراتب بیشتری نسبت به ذرات دانهدرشتترِ سیلتی دارند.
وی در تشریح علل شکلگیری و تشدید این پدیده بیان کرد: مجموعهای از عوامل محیطی و انسانی شامل تغییر اقلیم، افزایش سرعت طوفانها، کاهش بارش، خشکسالیهای متوالی، تخریب منابع طبیعی و بهویژه افت شدید سفرههای آب زیرزمینی و رها شدن اراضی کشاورزی در بروز این بحران نقش دارند. در این میان، سهم افت منابع آب ناشی از برداشتهای بیرویه و تغییر کاربری اراضی کشاورزی به اراضی رهاشده و حساس به فرسایش، بسیار پررنگ و تعیینکننده ارزیابی میشود.
عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات بوشهر در پایان با تأکید بر لزوم تقویت پیوند میان پژوهش و اجرا خاطرنشان کرد: مهار پدیده بیابانزایی و کاهش اثرات ریزگردها در استان بوشهر مستلزم اقداماتی چندجانبه نظیر استفاده هدفمند از گونههای بومی سازگار، اجرای طرحهای قرق مراتع و اعمال مدیریت جامع و پایدار بر منابع آبهای زیرزمینی است
.



