الگوی کشت، ضرورتی برای امنیت غذایی و کشاورزی پایدار

 به گزارش روابط‌عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمان و به نقل از خبرگزاری مهر؛ نادر کوهی، در گفتگو با خبرنگار مهر گفت: کشاورزی امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند تصمیم‌گیری هوشمندانه و مبتنی بر واقعیت‌های اقلیمی، اقتصادی و اجتماعی است.

 وی افزود: افزایش جمعیت، محدودیت منابع آب‌وخاک، تغییرات اقلیمی و ضرورت تأمین امنیت غذایی، همگی ما را به این پرسش اساسی رهنمون می‌کنند که چه محصولی، در کجا، چه زمانی و به چه میزان کشت شود؟

 وی با بیان اینکه پاسخ علمی و عملی به این پرسش، در مفهوم الگوی کشت نهفته است ادامه داد: الگوی کشت صرفاً تعیین فهرستی از محصولات برای کشت نیست؛ بلکه برنامه‌ای جامع برای ایجاد تعادل میان منابع موجود، نیازهای غذایی جامعه، ظرفیت‌های تولیدی مناطق و منافع اقتصادی کشاورزان است.

 کوهی، گفت: انتخاب محصول مناسب باید بر اساس عواملی همچون میزان آب در دسترس، شرایط اقلیمی، کیفیت خاک، نیاز بازار، ارزش اقتصادی محصول و مزیت نسبی هر منطقه صورت گیرد.

 معاون پژوهش فناوری و انتقال‌یافته‌ها و عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمان تصریح کرد: در کشور ما، مسئله آب اهمیت دوچندانی دارد و ادامه کشت محصولات آب بر در مناطق کم آب، علاوه بر افزایش فشار بر منابع زیرزمینی و سطحی، می‌تواند پایداری تولید و معیشت کشاورزان را در بلندمدت با خطر مواجه کند؛ ازاین‌رو، اصلاح الگوی کشت باید به‌عنوان بخشی از راهبرد مدیریت منابع آب و سازگاری با تغییرات اقلیمی موردتوجه قرار گیرد.

 کوهی، افزود: بااین‌حال، موفقیت الگوی کشت تنها با صدور دستورالعمل و تعیین سهم محصولات محقق نمی‌شود و کشاورز زمانی به تغییر الگوی کشت روی می‌آورد که از نظر اقتصادی نیز اطمینان داشته باشد.

 وی ادامه داد: بنابراین سیاست‌های حمایتی، تضمین یا تسهیل بازار فروش، بیمه محصولات، تأمین نهاده‌ها، آموزش و ترویج کشاورزی نوین و ارائه مشوق‌های مناسب، باید در کنار برنامه‌ریزی فنی الگوی کشت قرار گیرند.

 وی گفت: ازسوی‌دیگر، توسعه کشت محصولات کم‌آب بر، ارقام مقاوم به خشکی و شوری، روش‌های نوین آبیاری، کشت‌های گلخانه‌ای و فناوری‌های دقیق کشاورزی می‌تواند به افزایش بهره‌وری منابع کمک کند، لذا هدف نباید صرفاً کاهش مصرف آب باشد؛ بلکه باید افزایش تولید و درآمد به‌ازای هر واحد آب و زمین باشد.

 وی با اشاره به اینکه الگوی کشت همچنین باید با امنیت غذایی کشور پیوندی جدی داشته باشد افزود: کاهش سطح زیر کشت یک محصول بدون توجه به نیاز داخلی و وابستگی احتمالی به واردات، ممکن است چالش دیگری ایجاد کند؛ بنابراین لازم است میان حفظ منابع طبیعی، تأمین نیازهای اساسی جامعه و حفظ درآمد کشاورزان توازن برقرار شود.

 کوهی، گفت: در نهایت، الگوی کشت موفق، الگویی منطقه‌محور، انعطاف‌پذیر، اقتصادی و مشارکت‌محور است؛ الگویی که کشاورز را نه مجری یک دستور اداری، بلکه شریک اصلی تصمیم‌گیری می‌داند.

 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمان افزود: آینده کشاورزی کشور در گرو آن است که از کشاورزی مبتنی بر «عادت و تجربه صرف» به سمت کشاورزی مبتنی بر «داده، دانش و بهره‌وری» حرکت کنیم.

 وی اظهار داشت: امروز اصلاح الگوی کشت دیگر یک انتخاب نیست؛ ضرورتی است برای‌آنکه بتوانیم میان تولید غذا، حفظ منابع طبیعی و تداوم زندگی روستایی و کشاورزی، تعادلی پایدار ایجاد کنیم.

 کوهی، افزود: اگر این مسیر با مشارکت کشاورزان، دانشگاه‌ها، بخش خصوصی و سیاست‌گذاران طی شود، می‌توان امیدوار بود که کشاورزی کشور نه‌تنها با بحران‌های پیش‌رو سازگار شود، بلکه به الگویی برای بهره‌وری و پایداری تبدیل شود.

جهت دریافت اخبار در کانال ایتای سازمان کلیک نمایید

جهت دریافت اخبار در کانال ایتای سازمان کلیک نمایید

لینک خبر